Gemeente.nu

Het politieke landschap zal enorm veranderen na de verkiezingen in maart. Onzekere tijden misschien. De burgemeesters van Emmen en Haarlem kijken er naar uit.

1. Met de gemeenteraadsverkiezingen op komst ontstaan in veel gemeenten nieuwe partijen: is dat iets van deze tijd?

Cees Bijl: 'Nee, dat is in mijn ogen niet specifiek iets van deze tijd. Ik trad zelf in 1978 toe tot de gemeenteraad en maak er dus al bijna 32 jaar deel van uit. Al die jaren kwamen er rond verkiezingstijd wel nieuwe partijen.'

Bernt Schneiders: 'Nieuwe en lokale partijen zijn van alle tijden. Het lijkt er wel op dat de aanhang voor politieke partijen tegenwoordig sneller verandert. Het zou goed kunnen dat dit meer ruimte biedt voor nieuwe partijen, maar heb ik geen cijfers over.'

2. Wordt de lokale politiek levendiger door de opkomst van nieuwe lokale partijen?

Cees Bijl: 'Niet per definitie door lokale partijen. Ik denk ik het algemeen: hoe hoe meer partijen, hoe meer levendigheid. Dat geldt ook voor bijvoorbeeld D66 en SP, partijen die ook steeds vaker deel uitmaken van de lokale politiek. Hier in Emmen doet bij de komende verkiezingen D66 weer mee, maar ook de lokale partij Dorpsbelangen heeft zich gemeld. Allemaal heel goed voor de levendigheid.'

Bernt Schneiders: 'Ja, meer concurrentie maakt de politiek in principe levendiger. Dit hangt uiteindelijk natuurlijk wel altijd af van de kwaliteit, maar dat is voor bestaande partijen niet anders. Goed voorbeeld in Haarlem zijn de nieuwe partijen Partij Spaarnestad en Actiepartij die de afgelopen jaren een verdienstelijk steentje hebben bijgedragen.'

3. Is de opkomst van nieuwe lokale partijen een signaal aan de traditionele landelijke partijen dat zij hun lokale agenda onvoldoende profileren?

Cees Bijl: 'Dat valt wel mee. Lokale partijen ontstaan vaak door afsplitsingen van landelijke partijen. Er is teveel relatie tussen persoonlijke teleurstellingen en de start van een nieuwe partij om dat te stellen. Als er gedoe is over de verkiezingslijsten komt het regelmatig voor dat raadsleden voor zichzelf beginnen en een partij oprichten. Wanneer ze hoger op de lijst hadden gestaan, waren ze waarschijnlijk gewoon bij de partij gebleven. Het is wel zo dat er een markt voor lokale partijen is met tien tot 20% stemmerspotentieel. Lokale partijen voorzien dus wel degelijk in een behoefte.'

Bernt Schneiders: 'Dit kan ik niet zo in zijn algemeenheid zeggen, maar het hangt soms wel met elkaar samen. In 2002 was dit bijvoorbeeld goed te zien aan de opkomst van de Leefbaren. Ook in Haarlem verscheen opeens naar landelijk voorbeeld de partij Leefbaar Haarlem. De Leefbaren groeiden in korte tijd uit tot een grote partij en dat was waarschijnlijk niet gebeurd als iedereen 100% tevreden was over de standpunten van de traditionele partijen. Het was echter wel een tijdelijk verschijnsel, want bij de verkiezingen in 2006 waren alle Leefbaren weer uit de raad verdwenen.'

4. Komt de kwaliteit van de gemeenteraad in het geding als veel onervaren politici in de raad belanden?

Cees Bijl: 'Vind ik niet. Je kan onervaren zijn, maar als je talent hebt komt dat snel genoeg naar boven. Wij hebben hier in Emmen al een paar keer gehad dat de halve gemeenteraad nieuw was, maar dat gaat eigenlijk altijd heel snel goed. Ervaring is een kwaliteit, maar vernieuwing is ook een kwaliteit. Talent komt vanzelf wel naar boven. Een verfrissend geluid is ook heel belangrijk.'

Bernt Schneiders: 'Dat denk ik wel. Een zeker evenwicht tussen ervaren en nieuwe mensen is het meest effectief. Voor de gemeenteraad en de fracties is dit niet anders dan in iedere andere organisatie. Dit is ook goed zichtbaar in de Haarlemse politiek: na de vorige verkiezingen in 2006 is de helft van de gemeenteraad ‘vernieuwd’ en dit heeft geen enkel probleem opgeleverd.'