Gemeente.nu

Het Gemeentefonds kan met 1,7 miljard worden verlaagd, volgens de commissie heroverweging openbaar bestuur.

De commissie van ambtenaren, onder voorzitterschap van Chris Kalden, heeft berekend dat de netto-inkomsten hoger zijn dan in het Gemeentefonds wordt aangenomen. Zo zouden gemeenten vaak in staat zijn meer uit te geven dan nodig. De OZB en de overige eigen middelen vallen hoger uit, meldt de commissie in het rapport. Dit zou blijken uit een periodiek onderhoudsrapport van het Gemeentefonds.

Laagste kosten

De commissie heeft daarnaast gekozen voor een berekening volgens de laagste-kostenmethode. De 217 ‘goedkoopste’ gemeenten worden dan als maatstaf genomen, maar deze methode is “soepel” toegepast, volgens de commissie. Dit omdat er voor gemeenten nog geen taakanalyse bestaat. Nader onderzoek moet een gemeentelijke taakanalyse omvatten.

Normering budget gemeente

Ook de normering tussen Rijk en gemeenten moet opnieuw worden bekeken, vindt de commissie Kalden. Momenteel zijn de inkomsten uit het Gemeentefonds, en het provinciefonds, gekoppeld aan de veranderingen van de Rijksuitgaven. Als het Rijk meer uitgeeft, dan groeit het Gemeentefond en andersom als het Rijk besluit te bezuinigen. “Hieraan ligt geen inhoudelijke onderbouwing ten grondslag”, schrijft de commissie. In het rapport (PDF) wordt de wens uitgesproken dat een volgend kabinet deze normering inhoudelijk onderbouwd.

Gemeente enige decentrale bestuurslaag
Het afschaffen van de provincies en de waterschappen zou tot besparingen kunnen leiden van 350 miljoen euro bij het rijk en zelfs 1,2 miljard verder in het land. De bestuurskosten op zich zouden ook nog eens 250 miljoen goedkoper uitvallen, aldus de commissie. Het aantal politieke ambtsdragers zou bij uitvoering van deze variant van 13.000 naar 1650 gaan.

De gemeenten blijven dan over als enige decentrale bestuurslaag. Zij en het rijk doen dan de taken van provincies en waterschappen erbij. Dat scheelt een stuk beleidsoverlap en een hoop interbestuurlijk gedoe. Grotere gemeenten zouden op hun beurt weer taken van het rijk erbij kunnen pakken.

Een grote opschaling van de 430 gemeenten is dan wel nodig. Er moet worden gekomen tot 25 tot dertig zogenoemde regiogemeenten.


Link:
* Openbaar Bestuur: rapport brede heroverwegingen