Gemeente.nu

De Amsterdamse gemeenteraad heeft woensdag een raadsenquête naar de Noord-Zuidlijn ingesteld. Dit houdt in dat een speciale onderzoekscommissie gaat kijken hoe de aanleg van de nieuwe metroverbinding zo uit de hand heeft kunnen lopen. Alle partijen steunden het besluit om dit zware middel in te zetten.

De enquête zal zich richten op de besluitvorming, voorbereiding en uitvoering van het megaproject. De onderzoekers moeten onder meer boven water zien te krijgen of de gemeenteraad altijd alle informatie heeft gekregen en hoe het risicobeheer is verlopen.

Samenstelling
Fractievoorzitter Maurice Limmen van het CDA in Amsterdam gaat de commissie leiden. Verder bestaat die uit de raadsleden Barn Geurts (GroenLinks), Frank de Wolf (PvdA), Ruud Nederveen (VVD) en Remine Alberts (SP). Zij gaan politici en anderen die bij het project betrokken waren, horen. Het onderzoek moet nog voor de zomer klaar zijn.

Opgelopen
PvdA en GroenLinks namen vorige maand het initiatief voor de enquête. Ze deden dat nadat de kosten van de Noord-Zuidlijn voor de zoveelste keer waren opgelopen en de bouw opnieuw vertraging opliep. Verantwoordelijk wethouder Tjeerd Herrema trad toen ook af.

Beleid
Gemeenteraden kunnen sinds maart 2002 enquêtecommissies instellen. Hiermee kunnen gemeenteraadsleden onderzoek doen naar het beleid van de burgemeester en wethouders. Net zoals parlementaire enquêtecommissies kan de gemeentelijke enquêtecommissie getuigen in het openbaar en onder ede verhoren.

Andere commissie
De gemeenteraad ging woensdag ook akkoord met het voorstel van het college van burgemeester en wethouders om nog een andere commissie in het leven te roepen. Die gaat onderzoeken hoe het nu verder moet met de nieuwe metro. Dit gezelschap staat onder leiding van oud-minister van Landbouw Cees Veerman.

Debacle
De Noord-Zuidlijn was woensdag ook onderwerp van gesprek in de Tweede Kamer. Daar vond een spoeddebat plaats over het debacle rond de nieuwe metro. CDA, PVV en de VVD stelden dat het Rijk sowieso niet meer geld voor het project moet uittrekken dan de 1,1 miljard euro die het jaren geleden toezegde.

Uitspraken
Samen met staatssecretaris Tineke Huizinga (Verkeer en Waterstaat) wilde een meerderheid van de Kamer hier echter nog geen definitieve uitspraken over doen. Eerst moet de commissie-Veerman maar eens rapporteren, vinden de meeste partijen.

2017
Amsterdam hoopte bij de start van de bouw dat de Noord-Zuidlijn in 2011 zou gaan rijden, maar dat is inmiddels 2017. De kosten waren aanvankelijk begroot op 1,46 miljard euro. De teller staat nu op 2,4 miljard euro.

Adjetheater
Amsterdam is niet de enige gemeente die onlangs besloot om een raadsenquête te houden. In Tilburg worden maandag de leden van een enquêtecommissie benoemd die onderzoek gaat doen naar de besluitvorming rond het Midi-theater, beter bekend als het 'Adjetheater'.

Dualisme
Dat gemeenteraden vanaf 2002 ook enquêtes mogen uitvoeren komt door de invoering van de dualisering, zegt hoofddocent staatsrecht aan de Rijksuniversiteit Groningen Hans Engels.

Cultuur
De VNG houdt niet bij hoe vaak raadsenquêtes zijn gehouden, maar heeft wel de indruk dat het enquête-instrument 'steeds vaker' wordt ingezet. Vicevoorzitter van de Vereniging van Griffiers, Marion Stein, schat dat het om tien enquêtes per jaar gaat. Of raadsleden bereid zijn om een onderzoekscommissie in te stellen hangt af van de 'cultuur' van een gemeenteraad, zegt Stein. Sommige raden zijn snel geneigd een raadsenquête te houden, andere hebben het nog nooit gedaan.'