‘Ambtenaren veel minder productief’

6

De productiviteit van ambtenaren is er de afgelopen jaren flink op achteruitgegaan. Dat concludeert adviesbureau Roland Berger Strategy Consultants in een rapport dat donderdag is aangeboden aan Kamerleden.

Het kost de overheid daardoor steeds meer om hetzelfde werk te doen. De overheidsuitgaven stegen in de afgelopen elf jaar met 62 procent. In 2000 ging het nog om 185 miljard euro, in 2011
liep dit op naar driehonderd miljard euro.

Tegelijkertijd daalde de productiviteit aanzienlijk, aldus de onderzoekers. Als de overheid tegen dezelfde kostprijs zou werken als elf jaar, gecorrigeerd voor inflatie, zou minstens zeventien miljard euro per jaar kunnen worden bespaard, luidt de conclusie.

De mogelijke besparingen werden door het onderzoeksbureau geanalyseerd op basis van publiek beschikbare informatie. Daarbij werden bestaande cijfers van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) gebruikt.

Diensten
Met name is gekeken naar diensten, zoals de kosten om een leerling een schooljaar te laten doorlopen of een rechtszaak af te handelen. Hoewel de overheid meer kwijt is aan diensten, blijkt uit cijfers van het SCP vrijwel geen objectieve verbetering van de kwaliteit op het vlak van onderwijs en zorg, aldus de onderzoekers. Ook in de ogen van burgers zou er weinig zijn verbeterd. De onderzoekers adviseren de overheid meer als een bedrijf te besturen. “Het ontbreekt nu aan structurele sturing”, legt onderzoeker Arnoud van der Slot uit.

Focus en doelstelling van besparingsplannen moeten worden bepaald door in kaart te brengen wat de afgelopen tien jaar de stijging van de kostprijs heeft veroorzaakt. De oorzaak van de stijging is in dit onderzoek niet bekeken.

Daarnaast moet er beter worden gemonitord binnen overheidsorganisaties en moeten ministers verantwoording afleggen over de productiviteit.

Het onderzoeksrapport is donderdag aangeboden aan Kamerleden Roald van der Linde (VVD), Pierre Heijnen (PvdA), Eddy van Hijum (CDA) en Wouter Koolmees (D66). “De inzet op een kleinere overheid die taken efficiënt uitvoert kan aanzienlijk bijdragen aan de noodzakelijke bezuinigingen”, laat van Hijum weten in een verklaring.

Share on FacebookTweet about this on TwitterShare on LinkedInEmail this to someone

Over Auteur

6 reacties

  1. henkdonkers op

    Ik ben echt geschokt door dit soort onzinnige flauwekul. Als je ziet wat ambtenaren tegenwoordig extra moeten doen vanwege de enorme toename van regels en procedures dan zou je schrikken.
    De simpele conclusie ‘Minder productief’ is ronduit beledigend. Ik denk dat ambtenaren veel en veel productiever zijn maar dat er veel meer werk moeten verzetten vanwege de complexiteit van regelgeving, de claimcultuur en zorgvuldigheid zodat voor de buitenwacht het zichtbare effect is dat er minder output is.
    Graag wel de zaken op de juiste manier voorstellen.

  2. @henkdonkers,
    Arbeidsproduktiviteit is de kosten per eenheid produkt of per dienst. Objectief bezien zijn de kosten daarvan de laatste jaren harder gestegen dan de opbrengsten. In de economie spreken we dan van een dalende arbeidsproductiviteit.

    Jij spreekt in je reactie over de drukte die ambtenaren ervaren als gevolg van ‘de enorme toename van regels en procedures’. Het klinkt alsof je ervaringsdeskundige bent en ik twijfel dan ook niet aan je constatering. Maar de tijd die ambtenaren kwijt zijn aan deze extra ‘regels en procedures’, leidt niet tot een kwalitatief beter product.

    Feitelijk is dan de constatering. De kosten stijgen (de geinvesteerde tijd en middelen), terwijl de kwaliteit niet toenoemt.

    De reden voor de stijgende kosten ligt mogelijk aan extra ‘regels en procedures’. Ofwel er wordt teveel tijd in de verkeerde zaken gestopt.

    Daarnaast slaagt de overheid er maar moeilijk in om de arbeidsproductiviteit te verhogen door een consequente inzet van ICT.Zie ook de artikelen over de justitie projecten in het FD. Ofwel de effectiviteit van de inzet blijft achterwege omdat er geen arbeidsinnovatie plaats vindt die tot een verhoging van de prestaties leidt en een daling van de kosten. Kortom: subjectief bezien hebben ambtenaren het drukker, objectief bezien daalt de productiviteit. De reden ligt in een ineffectieve organisatie van regels en middelen.

  3. hansvisser@unitedsense.nl op

    Dit geldt zéker niet alleen voor ambtenaren. Dit vindt plaats bij alle werkenden in Nederland. De omvang van Mentaal Verzuim, dat hiervoor verantwoordelijk is, is alleen wel groter bij de publieke sector omdat daar het conrectiemechanisme ontbreekt wat nog wel werkt binnen commerciële organisaties/bedrijven.

    Het onderzoek in dit artikel bevestigd wat wij al 10 jaar lang vaststellen: https://vimeo.com/user18475710/mentaal-verzuim

    En wie dat nog in 2 minuten helder wil krijgen kijkt hier even op: http://www.terranongrata.com/pages/ontdekken.php

  4. Theo Benschop op

    @henkdonkers

    Ik ben het niet met u eens om een rapport over een trend bij de overheid zo maar af te doen als ‘onzinnige flauwekul’. Ik heb het rapport helaas (nog) niet gelezen, dus het zou uiteraard goed waar kunnen zijn dat het rapport van begin tot eind onzinnige visieloze flauwekul is, wat je op het eerste gezicht uiteraard wel denkt, omdat de overheid nu eenmaal

    a) geen bedrijf is dat risico’s neemt en dan ook tot het einde der tijden gevrijwaard zou moeten blijven van het managersjargon over ‘PRODUCTIVITEIT’, dat nu eenmaal in een lopende band situatie wel met twee cijfers achter de komma is te meten en

    b) dan ook niet met het belastinggeld als een bedrijf te leiden is.

  5. Theo Benschop op

    Toch is er ook in België waar te nemen dat er iets bij de overheid niet altijd helemaal goed gaat, zie

    http://www.beursbox.nl/nieuws-beleggen/laatste-nieuws/schokkende-uitspraken-manager-jan-de-nul.html

    Een probleem constateren, is nog geen probleem oplossen.

    De overheid gaat vooralsnog niet snel failliet, en kan moeilijk productiever worden door een groot deel van de ambtenaren naar het strand te sturen

    – hoewel, er zullen altijd ambtenaren bij de overheid zijn, net als werknemers bij de bedrijven, die hier geen grote moeite mee hebben –

    misschien is de oorzaak van het probleem nu juist dat de overheid teveel betaalt voor rapporten die concluderen dat de productiviteit daalt bij de overheid.

    Als de overheid voortaan met een no-nonsense beleid geen interesse meer heeft voor alarmerende opendeur rapporten, waar de overheid, je kan de klok erop gelijk zetten, vroeg of laat in gaat verzanden omdat de overheid en iedereen in Nederland en België reeds weet,

    – het is uiteraard niet persooonlijk bedoeld, omdat u ongetwijfeld op het drukste departement van de overheid werkt –

    dat er met het zoveelste onderzoek een open deur wordt ingetrapt

    – of na kilometers kostbare rapporten die hetzelfde concluderen het zou kunnen weten –

    is er bij de overheid die zich hopelijk verre houdt van het bij de overheid nu eenmaal niet werkende managersjargon veel, mogelijk miljarden te besparen.

Reageer