Mensen met complexe problemen lopen nog te vaak vast tussen regels, instanties en versnipperde verantwoordelijkheden.
Minister Aartsen informeert de Tweede Kamer over de voortgang van Professionals voor Maatwerk Multiproblematiek (PMM) en de Jaarrapportage systeemleren 2025. PMM ondersteunt professionals die vastlopen bij de hulp aan mensen met meerdere, complexe problemen. Het samenwerkingsverband omvat inmiddels zeven ministeries, twintig landelijke publieke dienstverleners en meer dan 75 gemeenten. Sinds de start in 2019 zijn 580 casussen bij PMM ingediend; in 2025 werden 103 casussen afgerond.
Landelijk Maatwerkloket Multiproblematiek
Een onderdeel is het Landelijk Maatwerkloket Multiproblematiek, waar professionals terechtkunnen als zij binnen reguliere regels en procedures geen oplossing meer vinden. PMM richt zich echter niet alleen op individuele casussen. Via ‘systeemleren’ worden terugkerende knelpunten uit casussen geïdentificeerd en gebruikt om structurele verbeteringen in wet- en regelgeving, uitvoering, kennis, organisatiecultuur en aansturing te stimuleren.
Hardnekkig
Uit de Jaarrapportage 2025 blijkt dat een aantal problemen hardnekkig terugkeert. Versnipperde verantwoordelijkheden en een gebrek aan regie zorgen ervoor dat ondersteuning niet altijd aansluit bij de situatie van mensen en gezinnen. Problemen ontstaan bijvoorbeeld bij overgangen tussen wettelijke kaders of doordat het belang van kinderen onvoldoende wordt meegenomen. Ook verschillen tussen gemeenten roepen vragen op over de toegankelijkheid van ondersteuning en een landelijke basisnorm. De kern is dat hulp vanuit afzonderlijke wetten en organisaties is georganiseerd, terwijl problemen van burgers juist sterk met elkaar samenhangen.
Duidelijk eigenaarschap
Daarnaast sluit het sociaal domein volgens de rapportage niet altijd aan bij wat mensen daadwerkelijk kunnen. Het sterke beroep op zelfredzaamheid kan juist voor kwetsbare mensen een belemmering vormen. Burgers en professionals moeten veel moeite doen om verschillende regelingen en organisaties met elkaar te verbinden. Volgens PMM zijn daarom betere samenwerking, duidelijk eigenaarschap, meer gebruik van bestaande professionele ruimte en uiteindelijk een eenvoudiger en samenhangender stelsel nodig. Deze problemen worden ook door organisaties als de Nationale Ombudsman, het Nibud en het College voor de Rechten van de Mens herkend.
Hervormingsagenda inkomensondersteuning
Het kabinet probeert deze structurele problemen via verschillende trajecten aan te pakken, waaronder de Hervormingsagenda inkomensondersteuning, verbeteringen in de aansluiting tussen forensische en reguliere zorg, een mogelijk basisniveau voor gemeentelijke inkomensregelingen en een integrale aanpak voor kwetsbare gezinnen. Ook wordt via de Hervormingsagenda Jeugd en het Toekomstscenario Kind- en Gezinsbescherming ingezet op meer integraal en gezinsgericht werken.
PMM zelf breidt ondertussen verder uit: tien nieuwe gemeenten sloten zich aan, ruim vijftig professionals namen deel aan een wisselstage en er is een Steunnetwerk Mensenrechten opgericht. Structurele verbetering vraagt niet alleen om betere regels maar ook om ruimte voor professionals om maatwerk te leveren wanneer standaardregels bij complexe situaties tekortschieten.
Geef een reactie