Het terugdringen van het woningtekort is topprioriteit. Ook willen D66 en CDA de spreidingswet behouden en strengere asielmaatregelen invoeren. Dat staat in het dinsdag gepresenteerde plan waar D66 en CDA aan hebben gewerkt.
De partijen spreken van een uitgestoken hand. “Een uitgestoken hand aan partijen die met ons willen werken aan een plan om Nederland weer vooruit te helpen”. De vraag is nu wie er mee gaat doen.
Wonen
Het woningtekort belemmert jongeren, gezinnen en ouderen om een passend huis te vinden. D66 en CDA willen structureel 100.000 woningen per jaar realiseren door zowel beter gebruik van de bestaande voorraad (optoppen, splitsen, herbestemmen, woningdelen) als grootschalige nieuwbouw, met harde doelen van 30% sociale huur en twee derde betaalbare woningen in nieuwbouwprojecten. De rijksoverheid neemt meer regie, stuurt op voortgang met regio’s en grijpt in als plannen vastlopen.
Korte termijn draait om “beter benutten en minder regels”: één beroepsgang, hogere drempels voor bezwaar, vaste uitspraaktermijnen en minder mogelijkheden om bouw stil te leggen; landelijke regelingen voor planschade/nadeelcompensatie; eenvoudiger regels voor optoppen, splitsen, mantelzorgwoningen en hospitaverhuur. Normen worden gestandaardiseerd en provinciale natuurregels gelijkgetrokken, zodat lokaal maatwerk niet langer de bouw frustreert.
Voor de middellange termijn wordt ingezet op innovatie en sneller bouwen via prefab en gestandaardiseerde concepten, met digitale planprocessen, fastlanes en typegoedkeuringen. Gemeenten krijgen meer mogelijkheden voor actief grondbeleid (voorkeursrecht, grondfaciliteit) en er wordt gezocht naar manieren om private grondwinsten publiek in te zetten voor infrastructuur en voorzieningen. De nationale prestatieafspraken en Woontop-afspraken worden doorgezet; corporaties krijgen meer ruimte voor middenhuur en voor investeringen in leefbaarheid.
Op lange termijn worden minstens 21 grootschalige nieuwbouwlocaties van nationaal belang ontwikkeld, inclusief integrale gebiedsaanpak (wonen, werken, groen, bereikbaarheid, voorzieningen) en grote extra infrastructuurinvesteringen. Alle gebiedssubsidies worden gebundeld in één budget en versnelling wordt gezocht via instrumenten vergelijkbaar met de crisis- en herstelwet. Ook is er structureel budget voorzien voor de woningbouwimpuls, realisatiestimulans en investeringen in kwetsbare gebieden binnen het Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid.
Asiel en migratie
Het migratiehoofdstuk zoekt een balans tussen grip op instroom, fatsoenlijke opvang en snelle integratie, en wil de gepolariseerde tegenstelling tussen “streng” en “humaan” doorbreken. Uitgangspunt is dat ongecontroleerde migratie de draagkracht van samenleving en voorzieningen nu overstijgt en dat de asielketen vastloopt, met lange wachttijden, noodopvang en structurele overbelasting van gemeenten.
Op Europees niveau wordt het nieuwe migratiepact als kans gezien om mensensmokkel te bestrijden en meer gezamenlijke regie te krijgen aan de buitengrenzen. Op langere termijn wil men toewerken naar mogelijkheden om asielaanvragen buiten Europa af te handelen, met hervestiging van erkende vluchtelingen, en is men positief over herziening van de terugkeerrichtlijn en nauwere afstemming met Duitsland en België over vergunningen en nareis.
Behoud spreidingswet
Nationaal wordt ingezet op rust in de asielketen met structurele opvangcapaciteit (41.000 vaste en 29.000 flexibele plaatsen), afbouw van noodopvang en behoud van de Spreidingswet voor eerlijke verdeling over gemeenten. De hele vreemdelingenketen (IND, COA, DT&V, Nidos) moet meerjarige, realistische financiering krijgen en VluchtelingenWerk moet overal kunnen ondersteunen. De asielprocedure wordt vereenvoudigd (afschaffen AA/VA-splitsing, minder verplichte tussenstappen), er komt een driejarige tijdelijke verblijfsvergunning, striktere toetsing van herhaalde aanvragen en een tweestatusstelsel conform EU-recht, met mogelijkheden om voorwaarden te stellen aan nareis bij druk op opvang en woningen.
Snelle integratie staat centraal: kansrijke asielzoekers krijgen al na een maand toegang tot werk, met minder administratieve drempels, directe start met taallessen en “meedoenbalies” bij grotere locaties. Voor Oekraïners komt na 2027 een tijdelijke status vergelijkbaar met statushouders. Tegelijk is er een harde lijn tegen overlastgevers via uitbreiding van verscherpt toezicht, vreemdelingenbewaring waar mogelijk, betere informatie-uitwisseling en extra politie-inzet rond aanmeldcentra. Arbeidsmigratie moet veranderen van laagbetaalde, vaak misbruikgevoelige stromen naar gerichte migratie voor essentiële sectoren, met uitvoering van Roemer/SER-adviezen, meer verantwoordelijkheid voor werkgevers (registratie, huisvesting) en de mogelijkheid tot sectorale uitzendverboden bij hardnekkige misstanden.
Landbouw, natuur en stikstof
De agenda wil toekomstbestendige landbouw combineren met herstel van natuur, waterkwaliteit en biodiversiteit, en tegelijk het “stikstofslot” op vergunningverlening doorbreken.
Kern is een forse en zekere reductie van stikstof, vooral rond stikstofgevoelige Natura 2000-gebieden, met wettelijke doelen voor 2035 en een tussendoel in 2030. De rijksoverheid formuleert algemene reductiedoelen voor stikstof, CO₂ en water; in gebiedsprocessen worden met provincies concrete doelen per gebied en uiteindelijk per bedrijf vastgesteld.
Geef een reactie