De G4 trok herfst vorig jaar al verontrust aan de bel bij minister Hermans van Klimaatzaken en Groene Groei over de aansluiting van nieuwe huizen op het elektriciteitsnet. Ondanks de urgentie is de situatie rond de netcongestie nog altijd kritiek. Met grote gevolgen voor de woningbouw, vooral in gemeente Utrecht.
Het overvolle stroomnet in Nederland brengt niet alleen groeiende en nieuwe bedrijven in de problemen, maar ook de woningbouw dreigt vast te lopen door de netcongestie. Dat blijkt uit een recente inventarisatie van het FD onder gemeenten en andere betrokken partijen. Tot nu toe hielden netbeheerders ruimte op het elektriciteitsnet vrij voor woningbouw, maar daar komt verandering in.
Brandbrief G4
Op 2 oktober vorig jaar schreven de wethouders energie van de G4 een brandbrief aan Minister Hermans van Klimaat en Groene Groei. De aansluiting van 160.000 nieuwe woningen op het energienet dreigde op dat moment in gevaar te komen. ‘Het risico van het stilvallen van de woningbouw is enorm groot’, schreven Senna Maatoug van Utrecht, Zita Pels van Amsterdam, Arjen Kapteijns van Den Haag en Chantal Zeegers van Rotterdam. Zij toonden zich zeer verontrust over de toenemende netcongestie, waardoor de woningbouw dreigt vast te lopen.
De afgelopen drie maanden is er echter niets veranderd. Dit ondanks beloften die minister van Klimaatzaken en Groene Groei Sophie Hermans deed in de Kamerbrief van 6 oktober 2025, deels als antwoord op de brief van de G4. ‘Gemakkelijke oplossingen zijn er niet meer’, aldus Hermans in die brief. ‘We moeten lastige knelpunten in de uitvoering wegnemen om het probleem van groeiende wachtrijen aan te pakken.’ De toestand is nu, januari 2026, echter nog steeds kritiek en wordt eerder slechter dan beter. Volgens het FD heersen er bij gemeenten, provincies en projectontwikkelaars grote zorgen over de dreigende vertraging of zelfs het stilvallen van de lokale woningbouw.
Nijpende situatie in Utrecht
Zo verwacht de Utrechtse wethouder Maatoug dat de helft van de 23.000 woningen die tot 2030 gebouwd moeten worden in haar gemeente, geen stroomaansluiting kan krijgen. Hierdoor stijgt het woningtekort binnen Utrecht. Ook komt de bijdrage aan de landelijke doelstelling van het huidige demissionaire kabinet om 100.000 woningen per jaar te bouwen in gevaar. Behalve Utrecht, leven deze zorgen ook in Amsterdam, Rotterdam en Den Haag.
Wethouder Maatoug ‘ziet het gevaar op zich afkomen’ zegt ze in de krant. Ze is van mening dat naast de restruimte ook de al vergeven ruimte op het net zou moeten worden herverdeeld. Als voorbeeld noemt ze dat bedrijven die niet alle gecontracteerde ruimte gebruiken, die ruimte dan af zouden moeten staan. Ze roept het kabinet en de netbeheerders op om nu echt snel in actie te komen.
Nieuwe regels verhogen de druk
Netbeheerders houden tot nu toe ruimte op het net achter de hand voor nieuwe woningen en andere kleinere stroomgebruikers. De woningbouw had hierdoor relatief weinig last van de drukte op het elektriciteitsnet. Vanaf 1 juli gaan er nieuwe regels gelden en moeten woonwijken – bijna – achteraan sluiten op de wachtlijst voor een nieuwe aansluiting. Er staan inmiddels ongeveer 14.000 partijen op deze wachtlijst.
Bedrijven die juist meer ruimte op het stroomnet creëren, zoals grote batterijprojecten, kunnen straks als eerste aanspraak maken op een aansluiting. Gevolgd door instellingen die zorgdragen voor de veiligheid in Nederland, zoals defensie, de noodhulpdiensten en ziekenhuizen. Pas dan komen partijen aan de beurt die voorzien in basisbehoeften zoals scholing, drinkwater en de realisatie van woonwijken. Als allerlaatste volgen de andere bedrijven, die dus het langst moeten wachten. Dit rijtje opsommend laat in een keer zien hoe hoog de nood is.
Jaren wachten
Als de netcongestie nu niet snel wordt aangepakt is het net straks vol en kan dat er zomaar toe leiden dat woningbouwprojecten lang moeten wachten tot er weer capaciteit is op het net. Berekeningen laten zien dat dit in sommige gevallen wel tot 2032 kan duren of nog langer. Gemeenten, provincies en projectontwikkelaars vinden dat onacceptabel.
Geef een reactie