Schoon en veilig zwemwater is belangrijk voor de volksgezondheid en het milieu. Uit het jaarlijkse Europese zwemwaterverslag blijkt dat Nederland achterblijft bij het Europese gemiddelde. Tegelijk zet Rijkswaterstaat in op het verbeteren van de waterkwaliteit.
De Zwemwaterrichtlijn legt regels vast voor de controle van en informatie over zwemwater in heel Europa. Lidstaten wijzen elk jaar hun zwemwateren aan, bepalen de duur van het badseizoen en beoordelen na afloop de kwaliteit. Op basis daarvan krijgt elk zwemwater een status: slecht, aanvaardbaar, goed of uitstekend.
Nederland scoort onder het Europese gemiddelde
De Europese Commissie en het Europees Milieuagentschap publiceerden op 16 juni 2026 hun rapport over 22.200 zwemlocaties, waaronder 757 Nederlandse. In 2025 haalt 85 procent van de Europese zwemwateren de hoogste kwaliteitsklasse en voldoet 96 procent aan de minimumeisen. Met name de zwemkwaliteit van kustwateren is van uitstekende kwaliteit. Slechts 1,5% van het zwemwater wordt als slecht gekwalificeerd. Op de interactieve kaart van het EMA en de Commissie zijn alle zwemlocaties en kwaliteitsniveaus te zien.
Nederland blijft hierbij achter: 70,9 procent van de Nederlandse zwemwateren is uitstekend en 94,3 procent voldoet aan de norm. Maar er zijn ook 31 zwemlocaties (4,1%) van slechte kwaliteit, waaronder de Voorveldse Polder en het Reitdiep. Nederland hoort daarmee, samen met Estland en Frankrijk, tot de drie EU-landen waar meer dan 3% van het zwemwater van slechte kwaliteit is.
Landen moeten bij zo’n status maatregelen treffen, zoals een zwemverbod of negatief zwemadvies, aldus het Kenniscentrum Europa Decentraal. In Nederland ligt het waterbeheer voor zwemwater vooral bij waterschappen en provincies. Provincies wijzen elk voorjaar geschikt zwemwater aan. Het beheer van het water ligt voor de meeste van de locaties bij een waterschap. Als de beheerder op basis van controles constateert dat de waterkwaliteit onvoldoende is, kan de provincie een negatief zwemadvies of zwemverbod afkondigen.
Rijkswaterstaat versnelt de uitvoering
Rijkswaterstaat is verantwoordelijk voor de kwaliteit van de Nederlandse rijkswateren. Het gaat daarbij niet specifiek om zwemwater, maar om de rijkswateren in het algemeen. Bijvoorbeeld de Noordzee, Waddenzee, het IJsselmeer, de grote rivieren en de belangrijkste kanalen. Daarbij staat de Kaderrichtlijn Water (KRW) centraal.
De KRW richt zich op de bescherming en het herstel van Europese wateren. Lidstaten hebben hiervoor doelen vastgelegd. Om deze doelen voor de rijkswateren te behalen, werkt Rijkswaterstaat aan een verbeterprogramma met maatregelen als nevelgeulen, natuurvriendelijke oevers en vispassages. Hiervoor wordt samengewerkt met bijvoorbeeld de waterschappen, provincies, gemeenten en kennisinstituten.
In de Jaarrapportage Kaderrichtlijn Water 2025 is te lezen dat Nederland sinds 2009 75 procent van alle KRW-maatregelen heeft uitgevoerd. De einddatum voor de uitvoering van de KWR-maatregelen is vastgesteld op 22 december 2027.
Geef een reactie