De invoering van de zero-emissiezones verloopt volgens staatssecretaris Bertram over het algemeen goed. De naleving van de zero-emissiezones blijft hoog en het aandeel uitstootvrije bestelauto’s neemt toe.
De nieuwste monitoring geeft inzicht in de naleving, ontheffingen en gemeentelijke ontwikkelingen en bevat nieuwe afspraken over de toegangsregels vanaf 2030.
De naleving van de toegangsregels is hoog: 99,41 tot 99,99% van de passages van bestel- en vrachtauto’s voldoet aan de regels. Daarbij zijn ook vrijgestelde voertuigen en voertuigen met een ontheffing meegerekend. Het wagenpark wordt bovendien geleidelijk schoner. Het aandeel passages door bestelauto’s met emissieklasse 5 daalde van circa 17% in augustus 2025 naar 13% in augustus 2026. Het aandeel uitstootvrije bestelauto’s steeg in dezelfde periode van 11% naar 14%.
Via het Centraal Loket zijn sinds juli 2024 9.660 aanvragen voor langdurige ontheffingen ingediend. Van de afgehandelde aanvragen voor een landelijke ontheffing is 90% toegekend, 3% afgewezen en 7% buiten behandeling gesteld. Een kwart van de aanvragen betreft voertuigen waarvoor geen emissieloos alternatief beschikbaar is; 8% heeft betrekking op bedrijfseconomische omstandigheden en 2% op netcongestie.
Emissieklasse 5 vanaf 2027 niet meer toegelaten
Een belangrijke volgende stap is 1 januari 2027. Vanaf dat moment mogen bestelauto’s met emissieklasse 5 de zones niet meer in. Sinds juli 2026 kunnen eigenaren hiervoor een ontheffing aanvragen. Gemeenten en brancheorganisaties stellen dat de randvoorwaarden, communicatie en vangnetten op orde zijn. In mei en juni zijn 182.000 eigenaren van dergelijke bestelauto’s per brief geïnformeerd.
De meeste gemeenten houden na de gemeenteraadsverkiezingen vast aan hun plannen voor ZE-zones. Er zijn uitzonderingen. Dordrecht ziet af van de geplande zone en Ede en Zaanstad voeren deze in de huidige coalitieperiode niet in. Den Haag wil de bestaande zone ‘pauzeren’ en voertuigen met emissieklasse 6 tot 2035 toegang geven. De staatssecretaris wijst erop dat de overgangsregelingen landelijk zijn vastgelegd en is hierover met Den Haag in gesprek.
Toegangsregels vanaf 2030
Gemeenten, branche- en belangenorganisaties en het ministerie hebben inmiddels overeenstemming bereikt over de toegangsregels vanaf 2030. Uitgangspunt is dat de prikkel om over te stappen op emissievrij vervoer behouden blijft, zonder ondernemers aan het onmogelijke te houden.
De ontheffing voor particulier gebruik wordt verlengd tot 2030. De uitzonderingspositie voor rolstoeltoegankelijke voertuigen en oldtimers wordt voor onbepaalde tijd verlengd. Ontheffingen voor plug-in hybride vrachtvoertuigen en kermis- en circusvoertuigen vervallen per 2030. Dagontheffingen blijven bestaan en kunnen maximaal twaalf keer per jaar per stad worden aangevraagd.
De komende periode ligt de nadruk vooral op ondersteuning van ondernemers met emissieklasse 5 en op monitoring van laadinfrastructuur en netcongestie. Het kabinet blijft daarbij streven naar geharmoniseerd beleid tussen gemeenten.
Geef een reactie