De stijging van het aantal wapens dat bij jongeren in beslag wordt genomen blijft een punt van zorg. Minister Van Weel benadrukt dat zowel preventie als handhaving nodig zijn om wapenbezit, geweld en criminele ronseling onder jongeren tegen te gaan.
Uit politiecijfers blijkt dat in 2025 ruim 2.300 wapens bij minderjarigen in beslag zijn genomen. Vooral het aantal steekwapens is toegenomen. De minister noemt het bezit, dragen en gebruiken van wapens door jongeren zeer problematisch. Tegelijkertijd plaatst hij een kanttekening bij de cijfers: verbeterde registratie door de politie kan ervoor zorgen dat de stijging groter lijkt dan deze feitelijk is.
Onderzoek naar wapenproblematiek laat zien dat jongeren vaak wapens dragen vanwege gevoelens van onveiligheid. Verschillende risicofactoren spelen hierbij een rol, waaronder problemen thuis, op school of in de sociale omgeving. De minister benadrukt daarom dat de aanpak van wapenbezit onderdeel moet zijn van de bredere aanpak van jeugdcriminaliteit.
Sociale media als onderdeel van een hybride werkelijkheid
Volgens de minister spelen sociale media een rol bij online wapenhandel, criminele ronseling en de verspreiding van geweldsbeelden. Wapens zijn nog altijd relatief eenvoudig online verkrijgbaar. Als voorbeeld noemt hij de recente ‘ROBA-zaak’, waarbij tientallen vuurwapens werden aangetroffen en veertien verdachten werden aangehouden. Een groot deel van de in beslag genomen vuurwapens blijkt afkomstig te zijn van omgebouwde alarmpistolen die online verkrijgbaar zijn.
Uit onderzoek blijkt echter dat jongeren niet uitsluitend via sociale media in aanraking komen met criminaliteit. Familieleden, vrienden, buurtgenoten en andere contacten uit hun directe omgeving spelen vaak een minstens zo belangrijke rol. Online en offline beïnvloeden elkaar steeds sterker en vormen samen de dagelijkse leefwereld van jongeren.
Vroegsignalering
De minister wijst op het belang van een goede samenwerking tussen gemeenten, scholen, politie, jeugdzorg, jongerenwerk en justitiepartners. Via het programma Preventie met Gezag wordt gewerkt aan het versterken van deze lokale samenwerking. Gemeenten wisselen binnen dit programma ervaringen en effectieve werkwijzen uit, onder meer rond schoolveiligheid en de aanpak van jeugdcriminaliteit.
Om gemeenten beter te ondersteunen bij vroegsignalering werkt het ministerie aan een handreiking die handvatten biedt voor het zorgvuldig en rechtmatig delen van signalen over risicogedrag. Deze handreiking wordt naar verwachting deze zomer beschikbaar gesteld.
Daarnaast wordt onderzoek gedaan naar succesvolle werkwijzen in de online leefwereld van jongeren. De resultaten worden eind 2026 verwacht en vervolgens breed gedeeld met gemeenten.
Nieuwe interventies en wetgeving
Het kabinet zet de komende jaren in op zowel preventie als repressie. Sinds april 2026 lopen twee nieuwe pilots: een nazorgprogramma voor slachtoffers van wapengeweld in ziekenhuizen en een educatief programma op scholen gericht op weerbaarheid, conflicthantering en sociale vaardigheden. Ook wordt gewerkt aan een nieuwe Wet wapens en munitie. De knelpunten in de huidige wetgeving worden momenteel uitgewerkt. Naar verwachting gaat een conceptwetsvoorstel in 2027 in consultatie en wordt het eind 2027 aan de Tweede Kamer aangeboden. De Tweede Kamer nam onlangs een motie aan voor een landelijk messenverbod.
Geef een reactie