‘Maak plannen energietransitie verplicht’

2

Verplicht gemeenten hun plannen voor de afschakeling van het gas uiterlijk in 2021 gereed te hebben. En koppel daaraan nieuwe lokale bevoegdheden, zodat deze plannen afdwingbaar worden.

Dat schrijft de Raad voor de leefomgeving en infrastructuur (Rli) in het donderdag verschenen rapport Warm aanbevolen over de energietransitie in de gebouwde omgeving. Of zoals de raad het noemt: ‘de grootste naoorlogse verbouwing van Nederland’. Gemeenten vervullen hierin een belangrijke rol die is neergelegd in de hoofdlijnen van het klimaatakkoord, zoals deze zomer gepresenteerd.

Afspraak te vrijblijvend

Uiterlijk in 2021, zo stelt dat akkoord, moeten gemeenten hun plannen gereed hebben om woningen en andere gebouwen van het gas af te halen. Dit is ook opgenomen in het Interbestuurlijk Programma. Maar de raad vindt dit allemaal nog te vrijblijvend. ‘De raad beveelt aan om deze afspraak een verplichtend karakter te geven,’ zo staat in het advies (pdf).

De raad noemt de plannen ‘cruciaal’ voor het slagen van de transitie. Ze moeten duidelijkheid scheppen, waaraan het nu nog te veel ontbreekt. ‘Er is behoefte aan meer duidelijkheid over verdeling van verantwoordelijkheden, over de omvang en verdeling van kosten en over de fasering van de transitie.’

Wat moeten gemeenten zoal in kaart brengen? ‘In de plannen zal een fasering zichtbaar moeten zijn, met op de korte termijn (tot 2030) meer detail en op de langere termijn (tot 2050) meer richtinggevende plannen. De plannen moeten helderheid geven over de meest kansrijke opties. Daarnaast moeten ze ook al aangeven in welke wijken als eerste de benodigde collectieve voorzieningen zullen worden aangelegd.’

Nieuwe bevoegdheden

Hieraan koppelt de raad de aanbeveling om gemeenten extra bevoegdheden te geven, bijvoorbeeld ‘om burgers mee te laten betalen aan collectieve voorzieningen’. Ook oppert de raad dat het lokaal bestuur per wijk gaat bepalen wanneer de levering van aardgas stopt, naast een landelijke datum hiervoor.

Behalve duidelijkheid is er voor het slagen van de transitie ‘verbinding’ met de samenleving nodig, analyseert de Rli. ‘Veel Nederlanders zijn druk met heel andere problemen dan de verduurzaming van hun energiegebruik,’ zo schrijft het adviesorgaan vanuit ‘het perspectief van de burger’.

Managers en ambassadeurs

‘Nauw aansluiten bij de dynamiek in de wijk,’ is daarom de opdracht die gemeenten meekrijgen voor hun plannen. Sluit aan bij ‘andere vraagstukken’ die spelen en werkzaamheden die toch al plaatsvinden, zoals het vervangen van de riolering, aldus de raad. Lokale ‘procesmanagers’ en ‘buurtambassadeurs’ moeten dit in goede banen leiden.

De raad onderschrijft het standpunt van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten dat ‘gebouwgebonden financiering’ mogelijk moet worden: gunstige leningen voor energiemaatregelen die niet aan de eigenaar, maar aan het gebouw worden gekoppeld. Verder moet iedereen verplicht meebetalen aan de collectieve infrastructuur. Individuele keuzevrijheid, benadrukt de raad, moet wijken voor het hogere doel.

Over Auteur

Richard Sandee

Richard Sandee is coördinator van Gemeente.nu. Hij heeft ruim vijftien jaar ervaring als journalist op het gebied van openbaar bestuur. Vragen, opmerkingen of tips? Mail r.sandee@sdu.nl

2 reacties

  1. Corne Smiesing op

    Beetje vreemd dat de overheid nog niet eens aan zijn eigen verplichtingen voldoet qua duurzaamheid maar de burger daar wel toe wil verplichten.
    Schiphol mag onbeperkt uitbreiden terwijl de uitstoot daarvan hoger is dan van het gasverbruik van particuliere woningen.
    Er is nog geen gemeentehuis van het gas af.
    De discussie over de oplossing is nog lang niet beëindigd dus voordat de burger opgezadeld wordt met hoge kosten moet eerst gekeken worden of de gekozen richting wel de goede is.
    Van het gas af wil niet zeggen dat je geen cv ketel op gas gestookt mag gebruiken. Alleen dat je geen aardgas zou mogen gebruiken. Bio gas zou een prima oplossing kunnen zijn gecombineerd met een warmtepomp. De oudere huizen zouden dan 70% van het gas besparen met de warmtepomp.

    Helaas slaat de politiek door in verkeerde daadkracht. De afgelopen jaren is er niets aan het milieu gedaan. De industrie krijgt alle vrijheid in de vorm van te ruime en boekhoudkundige truuks om de uitstootregels te omzeilen.

    Of er nu een lening op het huis zit of op de bewoner maakt niet uit. Als er 80.000 extra lening op het huis staat wordt de verkoopwaarde van het huis automatisch 80.000 minder. Dus hoe de lening ook heet de huiseigenaar betaald het linksom of rechtsom toch.

  2. Natuurlijk moet je die plannen voor die krankzinnige energietransitie verplicht maken, je kunt namelijk niet van weldenkende mensen verwachten dat zij vrijwillig hun hoofd in de strop steken .

Reageer

Het laatste nieuws van Gemeente.nu in je mailbox?

Meld je aan voor de algemene nieuwsbrief of een van de themanieuwsbrieven van Gemeente.nu.

Aanmelden